Salı, Kasım 24, 2009

Fesleğen Dosyası

Blogun mail adresine zaman zaman sorular ya da istekler geliyor. Ben de elimden geldiğince bunlara yetişmeye çalışıyorum. Ve çok da mutlu oluyorum, bunlar geldikçe.. Birileri için yazmanın sorumluluğu çok başka çünkü..
Ama ilk kez, bana gelen bir istek için bu kadar geç cevap veriyorum. Okurum kusura bakmasın, hala duruyorsa maili, oradan da haber vereceğim kendisine..
Merak edenler için istek şu idi..
Okurum fesleğen le ilgili nette sorguda bulunmuş. Benim sayfamı görünce çıkan tüm pencereleri kapatmış. Ama bir bakmış ki, adı fesleğen olan blogumda fesleğenle ilgili bir bilgi yokmuş..
Yerinde, gayet düzeyli bir eleştriydi bu, bu tarz eleştrilere her zaman saygı duyarım..
Kendisine en kısa zamanda detaylı bir araştırma için söz vermiştim, çok önceden de hazırladım bu yazıyı ama nedense yayınlamak kısmet olmadı..
Tekrar kusura bakmayın diyorum ve umarım geç kalınmamıştır bu bilgi için..

Buyrun size fesleğen dosyası..


Rengiyle, kokusuyla, tadıyla beni benden alan bir güzeldir bu bitki.. Güçlü bir aromaya sahiptir ki, her sabah camın önündekileri koklamadan duramam..


Latince adı : Ocimum basilicum

Almanca adı : Basilienkraut


Özellikleri :20 ile 40 santimetreye kadar yükselen bitki, özel kokulu, otsu bir bitkidir. Akdeniz mutfağının vazgeçilmez baharatlarından biridir. Taze veya kurutulmuş yaprakları baharat olarak yemeklere lezzet vermek için kullanılır. Antalya yöresinde zeytinyağlı dolmaları, incir pestilini kokulandırmada kullanılır.

Öneriler Hastalıklar :Öksürüğü kesip hazımsızlığı giderir. İdrar artırıcı ve gaz söktürücü etkilere sahiptir. Fesleğenin canlandırıcı bir etkisi vardır. Fesleğeni çok tüketen insanlar, daha az hasta olduklarını ifade ederler. Zafiyeti giderir, baş dönmesini durdurur. Arı sokmasında faydalıdır.Fesleğen kokusu, sivrisinek ve tahta kurusu gibi haşaratı kaçırır. Karın ağrısını dindirir,kalbi kuvetlendirir ve melankolik hastalıklara faydalıdır.

Yan etkileri :Özellikte hamilelikte tek başına ve yüksek miktarda kullanılmaması gerekmektedir.

Meşhur pesto sos tarifi :

Bir fincan zeytin yagi,

Bir avuç çam fistığı,

yarim fincan rendelenmis eski kaşar ya da parmesan

bir demet fesleğenin yapragi blenderdan geçirildiğinde miss gibi pesto sos elde edilir.

makarna ile müthiş olur.

fesleğen ile ilgili faydalı bilgi linkleri :



Bu aşağıdaki resim ise, genelde yazın mekanların bahçelerinde, bazen masaların üzerinde, ya da balkonlarda gördüklerimizden olup, sadece okşayınca elimizi güzel kokutan, sivrisinekleri uzak tutan bir çeşididir. Bundan pesto falan yapmaya kalkmayın :)


Fesleğen bir çok sanatçıya ilham olmuş..
Şiirlere de konu olmuş :
bir Cevdet Karal şiiri...

kurduğum-
bu küçük-
tuzaklara kalbim takıldıkça...
fesleğenler geliyor aklıma
sözlerin ne taş
sektirmeye benziyor sularda
ne de gözlerin
o kar fırtınasında
ışıkların yanmasına
yüzün de benzemiyor
gece yarısında tutuşan bayraklara
neden başka bir çiçek değil de
fesleğenler geliyor aklıma
bir sırrım daha al senin olsun
koy bunu da ötekilerin yanına
geçen yaz aldıklarım-
kaskatı kesilmiş toprakları
bu yazsa güzel sözlerle övgülerle
çürüten benmişim onları
fesleğenlerbaşka bir çiçek değil de
elbette fesleğenler
her an düşünceli
her an tefekkürdeki
bir başı okşar gibiseven var mıdır
uykuma giren
ra
yi
ha
ları.
oysa ne iki ırmak
karışırmış birbirine dünyada
ne de göz yaşları aşkta
dostum, demiştim dostum
otuzumda bir gün
öğrendim ki bu günaşktan farkı yokmuş
dostluğun
öyle deme, öyle deme
ayrı ayrı düşüyor yaşlar
iki gözden bile

Şarkılara konu olmuş..

rüzgarla gelen ilkbahar gibiydi gözlerin
bıktım geceden her zaman güzeldi düşlerim
niyetim sensin gel, fesleğen kokulu yarimsin
çarem sensin gel, alnıma yazılı tazemsin
sevmedim yalanı sevemem ben
aldatmam seni el gibi
anladım aşkı gözlerinden
oldum ben de sen gibi
aşkıma saygı bekliyorum senden
bir acı türkü dinliyorum yelden
mevsimi geçtim geçmiyorum senden
bir acı türkü dinliyorum yelden
AYNA GRUBUNUN GÜZEL ŞARKISI İDİ..

Ahmet Telli'nin şiirlerinde en sık kullandığı imgelerden biridir..
"gün batarken sula fesleğenleri balkonun kokusu sokağa taşsın.."

"akşamüstleri fesleğenleri suluyorum
bekle demiyorum kimseye, unutma demiyorum.."

"bir rüzgâr esse ellerin fesleğen kokuyor
kırlangıçlar konuyor alnına akşamüstleri.."

"gidersen kim sular fesleğenleri
kuşlar nereye sığınır akşam olunca.."

"sesin bir feslegen olup kokardi
ben bu yüzden hep türküler yakardim.."

Ayna'nın aşağıdaki resme konu olmuş şarkısını bilmeyeniniz yoktur herhalde..

14 yorum:

EBRULİ dedi ki...

Söyliim de gül :)Ben ilk pesto sosumu bahçedekilerden yapmıştım :))Ay söylemesemiydim yaaa :)Ay ne biliim fesleğen fesleğndir işte demiştim :)Bilgiler için teşekkürler canım,ellerine sağlık emek vermiş araştırmışsın o kadar.Öpüyorummm seviyorum seniiii :)

Eda dedi ki...

Ebrulim, :)))) çok tatlısın, olsun bak şimdi biliyosun. Tadından anlarsın zaten..
Ben de senii.. :)

Leyla dedi ki...

Edacım dediğin gibi böyle okurlara ihtiyaç var, gayet yerinde bir tespitte bulunmuş:)) henüz bana "bu sayfada neden sohbet yok" diye bir soru gelmedi ama ben bekliyorum :)))
Fesleğen benim için de vazgeçilmez bir bitki,mutfakta vardı bir tane sürekli kokladığım,sonra çoks eviyorum diye eşim ondan bir parça ayırıp başka bir saksıya dikti oturma odasına koydu,gittiğim her yerde fesleğen kokluyorum anlayacağın :)) çok güzel bir yazı olmuş ellerine sağlık,sevgiler...

Eda dedi ki...

Leyla, o zaman ben soruyorum ilk, hem kahvemi hem de sohbetimi isterim şekercim :))
Benim de bebeklerim onlar, bakma tarif verdiğime, kıyıp ta pesto için yapraklarını koparmaya içim elvermiyor bile..
Uzadı gitti benimki koparmadığımdan :))

Hülya dedi ki...

Eda'cığım,
Ben pesto sos yapmak için bir türlü fesleğen bulamıyorum.
Nereden alıyorsunuz o fesleğenleri ...
Sevgiler

Eda dedi ki...

Hülyacım, ben her yaz tatile gittiğimiz batıda bir beldemizden getiriyorum :)
tohumlarını saklayıp ekiyorum sonra..
bu yıl bauhause dan almıştım onları da eklerim bir ara bloga..
tohum bulursam saklarım senin için..
ama pesto yapmak için bir demet kadar miktara ihtiyacın var, saksıdaki yolunmuş gibi oluyor ben kıyamıyorum :)
realden ya da migrostan bulabilirsin manav reyonundan. Ankarada malesef çok bulunmuyor.
Ya da b... marka soslarınkini alacaksın, küçük ama baya bi gidiyor..

Sıcak Paylaşımlar-Aysel dedi ki...

Bayıldım bu fesleğen dosyasına... Bir Demet Fesleğen'e yakışan bir çalışma olmuş. Ellerine sağlık Edacığım...

Sevgiler, mutlu bayramlar...

elif dedi ki...

edacım ne güzel yazmışsın fesleğini anlatmışsın yemeklerde şarkılarda,şiirlerde:)ben de kokusuna bayılıyorum fesleğenin.eline sağlık canım..

eldivenlerim dedi ki...

tşkler, güzel bir paylaşım olmuş,
sevgiler....

birdutmasali dedi ki...

edacığım,
ben hepsinden istiyorum mümkünse emi canım..
ne çok severimm..

Pembe Tatlar dedi ki...

Canım feleğeni senin kadar güzel anlatan 2. biri daha varmıdır bayıldım:)))

Eda dedi ki...

Ayselcim, sevdin mi, ne güzel :) geç kalınmış bir çalışmaydı evet..

Elifcim teşekkür ederim beğendiğine çok sevindim..

Eldivenlerim, teşekkürler, paylaştıkça çoğalır hayat değil mi..

Nunucum, sen iste yeter ki.. :)

Pembe tatlar, canım çok sağol.. Herkes çok güzel anlatmış da, ben derledim sadece.. Ama desen ki, senin kadar fesleğen aşığı var mıdır.. onu bilemem :))

Onuncu Köyün Adamı dedi ki...

Sizin ailenizin sevdiklerinizin bayramını kutluyorum, Huzur, sağlık mutluluk dolu bir hayat diliyorum.

volare dedi ki...

Merhaba; Hiç kusura bakmadım zaten zaman zaman bloğunuzu takip ediyor olmuştum tanıştığım günden beri. Fesleğen dosyanızı çok beğendim çok neşeli, sıcak, güzel bir derleme, paylaşım için teşekkürler.

Görüşmek üzere.